Estetik kuramı, Bollas’ın “dönüşüm” kavramı ve analitik alanda ruhsallığımızdaki güzelin keşfi kısa bir not

Igor Puach

Estetik kuramı, neye “güzel” dediğimiz sorusuyla başlar, daha geniş bir düzlemde ise benlik sınırlarımızdan neyin geçebildiğini, bizi neyin etkilediğini ve dönüştürdüğünü araştırır. Christopher Bollas’ın estetik kuramında estetik deneyim doyuma indirgenebilir bir süreç değildir. Büyüme, haz tarafından ancak kısmen desteklenir ve annenin dönüştürücü işlevi kaçınılmaz olarak hayal kırıklığını da içerir.

Bu nedenle estetik deneyim her zaman güzel ya da haz verici olmak zorunda değildir. Çirkin, rahatsız edici ya da anlamsızlık uyandıran estetik anlar da, temas ettikleri varoluşsal bellek izleri sayesinde derin bir etki yaratabilir. Estetik anın içinde yer alan bu varoluşsal bellek, çocuksu nesne ilişkilerinin izlerini ve erken kaygı durumlarını barındırır. Bu bağlamda estetik nesneyle karşılaşma, hazdan çok dönüşüme işaret eden, krizin ve kırılmanın yeniden anımsandığı bir deneyim alanı olarak düşünülebilir.

Bollas, analitik alanın estetik deneyimini düşündüğünde ilk karşılaşmanın yarattığı rahatsız edicilik, çirkinlik, anlamsızlık duygularından bahseder. Psikanalitik süreç bu açıdan ilk nesne ilişkilerimizin izlerini barındıran ve hayatımıza yayılan estetik deneyimimizi yeniden kurabilmeyi mümkün kılan bir alandır. Güzellik hissi de keşfedilen ve yaratılan bir deneyim olarak yaşamımızda keşfedilmeyi bekleyen hazinelerden biri…Hem çevremizdeki hem kendimizdeki… #psikanalitikyaklaşım #psikolojiyazıları

Yorum bırakın